Кхаттаралла
Абанаш
Нийса «й» диллар
«я», «яь», «е», «ё», «ю», «юь» метта «йа», «йаь», «йе», «йо», «йу», «йуь» дахка.
Абанаш
Нийса «иэ», «уо» диллар
Хьайна лаахь «иэ», «уо» дилла, ца лаахь ма дилла.
Абанаш
Мукъа эшарийн дахдаран некъаш
Ши мукъа йиш ду, шайна тӏехьа «й» хӏоттарца дахлуш. И шиъ «и», «уь» ду. Кхинаш деха хилар гайта лаахь, тӏоьхула зил хьакха; ца лаахь, ма хьахьа.
Абанаш
Нийса «ь», «ъ» диллар
Мукъазий, мукъий аба къасто лаахь, цу шинна йуккъа «ъ» дилла.
Абанаш
Нийса «э», «е» диллар
Дешдекъа хьалха «э» дилла, цунна йуккъахь йа тӏехьа «е» дилла.
Абанаш: «эв», «ев» йа «аьв» диллар
Хӏорш [eu̯], [oi̯], [ø̯ɐu̯] хезачохь ӏ-ний, хь-ний тӏехьа «аьв» дилла, кхечанхьа дешдакъа долалучохь «эв», цунна йуккъахь йа тӏехьа «ев» дилла.
Абанаш: «ст» диллар
Дош долалучохь [st] йа [s] йа [t] хезачохь, «ст» дилла.
Абанаш: «сс», «тт», «лл» чеккхенгахь диллар
Лач дожаршкахь шала хезаш делахь, цӏераниг дожарехь шалха дилла «сс», «тт», «лл»; дацахь цхьалха дилла «с», «т», «л».
Абанаш: шалха абанаш дахкар
Шалха абанаш ул-уллехь нислахь, хьалхарчун шолха аба ма дилла. Цхьатера шин йуккъахь зил белахь йа цхьатера дацахь, ший а дуьззина дилла. Логаниг кхоъ ул-уллехь нислахь, тӏехьа цхьа «ӏ» йа «ъ» дилла.
Абанаш: мера «н» диллар
Хандешан, мухалдешан, ардамдешан цхьа дешдакъа бен дацахь, тӏехьа «н» дилла. Йуха доланиг дожаран чеккхенашкахь дилла.
Цӏердош: жимдийриган чеккхенаш
Тӏаьххьарчул хьалхарчу дешдекъехь дерг «о» делахь йа хезаш дерг [i̯ɐ] йа [iːə̯] долуш «е» делахь, «аг» дилла. Кхечанхьа «иг» дилла.
Цӏердош: дукхаллин дагаран чеккхенаш
Дукхаллин дагар кхуллуш «ш», «аш» йа «еш» дуьллу.
Цӏердош: чеккхенгахь «ъ» дерш легор
Чеккхенгахь «ъ» делахь, и охьа а дожадей, хьайна йеза дожаран чеккхе тӏетоха.
Цӏердош: чеккхенгахь «и» йа «у» дерш легор
Чеккхенгахь «и» йа «у» делахь, дожаран чеккхе йеккъа тӏетоха.
Цӏердош: чеккхенгахь мукъаза йиш дерш легор
Чеккхенгахь мукъаза эшар долу дешнашний, дожаран чеккхенний йукъа «а» дилла.
Цӏердош: чеккхенгахь «ие» йа «уо» дерш легор
Чеккхенгахь «ие» йа «уо» делахь, йуккъе «н» дуьллуш тӏетоха дожаран чеккхе.
Цӏердош: дагарден «й», «ий» диллар
Дагардеш тӏехьа дуьллу «ий», «й» нийса диллар.
Цӏердош: дукхаллин кепаш легор
Дукхаллин кепаш нийса легор.
Мухалдош: дукхаллин кеп
Цхьацца долу мухалдешнийн дукхаллин кеп хуьлу.
Мухалдош: цалегарш
Хӏара дешнаш дожаршкахь ца хуьйцу: раз, пурх, лач, перс, деакӏов, харц, сов.
Мухалдош: чеккхенгара ца доьшу «а»
Чеккхангахь хуьлу, ца доьшу «а» нийса диллар.
Мухалдош: лааме кепаш
Мухалдешнех лааме кепаш «иг», «ниг», «аш», «наш» тӏе а тухуш кхуллу.
Мухалдош: дустаран дешчеккхе
Дустаран дешчеккхе нийса йиллар.
Дагардош: «цхьаъ» легор
«Цхьаъ» нийса легор.
Дагардош: декъаран кеп
Декъаран дагардош нийса диллар.
Дагардош: ткъаннаш, 100, 1000
Ткъаннашший, 100, 1000 нийса дахкар.
Дагардош: рогӏаллинаш, эцарнаш
Рогӏаллий, эцарий дагарш нийса дахкар
Цӏерметдош: легар
Цӏерметдешнаш нийса легор.
Цӏерметдош: чеккхенгахь «берш» дерш легор
Чеккхенгахь «берш» дерш нийса легор.
Цӏерметдош: кхин а легарш
«и»/«иза», «а»/«аза», «хӏара», «ишттаниг», «муханиг», «муьлханиг», «оццулниг», «кхулниг», «хӏоккхулниг» нийса легор.
Цӏерметдош: лаамечу доладерзорчеран легарш
Нийса лааме доладерзоран цӏерметдешнаш легор.
Цӏерметдош: кхидолчеран легарш
Хӏара цӏерметдешнаш «вовший», «массо а», «дерриге а», «вайша»/«вайшиъ», «маса» нийса легор
Хандош: дешнаш схьадохуш кеп ларйар.
Кеп ларйан йеза хандешан кепех дешнаш схьадохуш.
Хандош: карарчу хенан чеккхенаш
Карарчу хенахь чеккхенгахь «а», «у», «о», «ов», «оь» йа «уьй» маца дуьллу.
Хандош: хӏинцца йахана хан
Хӏинцца йаханчу хенан чеккхенаш нийса йахкар.
Хандош: йахан хан
Йахана хан нийса кхоллар.
Хандош: йахана йаьлла хан
Йахана йаьлла хан нийса кхоллар.
Хандош: йогӏу хан
Йогӏу хан нийса кхоллар.
Хандош: хаттаркеп
Хандешан хаттаркеп нийса кхоллар.
Хандош: хьалха йахана хан
Хьалха йахана хан нийса йиллар.
Хандош: ихна хан
Ихна хан нийса кхоллар.
Хандош: дацаркеп
Дацаркеп нийса йиллар.
Ардамдош: тӏехьа шордар
Ардамдош нийса шордар.
Ардамдош: кепаш ларйар
Карарчу хенах схьайовлу кепаш ларо йеза.
Ардамдош: легарш
Ардамдешнийн нийса легарш.
Ардамдош: чӏагӏдардош
Чӏагӏдардешнийн эшарш нийса шалхадахар.
Ардамдош: билламдош
Билламдош нийса диллар.
Ардамдош: «ду»-х схьадевлларш
«Ду»-х схьадевлла ардамдешнашший нийса дахкар.
Чолхадош: къаьстинакхаттар
Чолхадош кхуллуш хенахь къаьстина кхаттар.
Чолхадош: цхьаьнакхаттар
Чолхадош кхуллуш хенахь цхьаьнакхаттар.
Чолхадош: зилца кхаттар
Чолхадош кхуллуш хенахь йуккъе зил хьокхуш кхаттар.
Керла могӏа
Дош нийса керлачу могӏане дехьадаккхар.
Доккха аба
Дешнаш доккха абанашца дӏа маца доло деза.